امید محمدی؛ بازار گروه خودرو: اسفندماه همواره برای بازار خودرو، فصل اوج معاملات و تسویه های شب عید بوده است؛ ماهی که در آن تقاضای مصرفی و حتی سرمایه ای به بیشترین سطح خود می رسد و نمایشگاه ها روزهای پر رفت و آمدی را تجربه می کنند. اما اسفند امسال با سال های گذشته تفاوت معناداری دارد. در حالی که فضای اقتصادی کشور تحت تاثیر اخبار مذاکرات ایران و آمریکا قرار گرفته، بازار خودرو نیز به حالت انتظار فرو رفته است. کاهش نسبی قیمت در اغلب مدل های پرتقاضا، افت حجم معاملات و احتیاط همزمان خریداران و فروشندگان نشان می دهد فعالان این بازار بیش از هر زمان دیگری چشم به تحولات سیاسی دوختند. بسیاری از مشتریان خرید خود را به امید کاهش بیشتر قیمت ها به تعویق انداختند و همین موضوع سبب شده اسفند سال جاری برخلاف سنت سال های گذشته، فاقد رونق معمول باشد. اکنون پرسش اصلی این است که با تداوم مذاکرات، فرمان بازار خودرو به کدام سو خواهد چرخید؟
اسفند؛ ماهی که همیشه تعیین کننده بود
در سال های گذشته، اسفند به طور سنتی یکی از طلایی ترین ماه های بازار خودرو محسوب می شد. پرداخت پاداش پایان سال، تسویه حساب شرکت ها، افزایش سفرهای نوروزی و تمایل خانوارها برای نوسازی خودرو پیش از سال جدید، همگی باعث می شد تقاضا در این ماه رشد قابل توجهی داشته باشد. حتی در سال هایی که بازار با رکود نسبی روبه رو بود، اسفند تا حدی این رکود را جبران می کرد. اما امسال نشانه از آن رونق همیشگی دیده نمی شود. نمایشگاه داران از کاهش مراجعات حضوری و افت جدی معاملات خبر می دهند. بازار بیشتر شبیه فضایی بلاتکلیف است که در آن نه فروشنده برای افزایش قیمت ها جسارت دارد و نه خریدار برای ورود قطعی به معامله اطمینان پیدا می کند.
دنا اتوماتیک توربو آپشنال از یک میلیارد و ۹۵۰ میلیون تومان به یک میلیارد و ۹۰۰ میلیون تومان رسیده است و شاهین پلاس اتوماتیک هم افتی ۵۰ میلیون تومانی داشته و از نرخ ۲ میلیارد و ۵۰ میلیون تومان به سطح ۲ میلیارد تومان عقب نشسته است
نوسان قیمت ها؛ بازار در وضعیت دوگانه
بررسی های «بازار» از قیمت برخی خودروهای پر تقاضا نشان می دهد بازار خودرو در هفته جاری رفتاری متناقض داشته است.
محصولات گروه خودروسازی سایپا مانند خودرو اطلس دنده ای تیپ G که اواسط هفته در بازار یک میلیارد و ۸۰ میلیون تومان قیمت خورده بود، اکنون به یک میلیارد و ۱۲۰ میلیون تومان رسیده است؛ افزایشی ۴۰ میلیون تومانی که بیشتر به رفتار احتیاطی فروشندگان نسبت داده می شود. شاهین پلاس اتوماتیک هم افتی ۵۰ میلیون تومانی داشته و از نرخ ۲ میلیارد و ۵۰ میلیون تومان به سطح ۲ میلیارد تومان عقب نشسته است.
در مقابل، چند محصول پرتیراژ گروه صنعتی ایران خودرو کاهش قیمت را تجربه کردند؛ پژو ۲۰۷ اتوماتیک تیوفایو پلاس از یک میلیارد و ۷۷۰ میلیون تومان به یک میلیارد و ۷۵۰ میلیون تومان رسیده است. تارا اتوماتیک تیپ LX V۴ از یک میلیارد و ۹۱۰ میلیون تومان به یک میلیارد و ۸۶۰ میلیون تومان کاهش یافته و دنا اتوماتیک توربو آپشنال نیز از یک میلیارد و ۹۵۰ میلیون تومان به یک میلیارد و ۹۰۰ میلیون تومان رسیده است.
این نوسانات نشان می دهد بازار نه در مسیر جهش قرار دارد و نه در مسیر ریزش سنگین؛ بلکه در حال سنجش مداوم اخبار سیاسی است.
عامل اصلی رکود اسفند امسال را باید در «انتظار کاهش قیمت» جست و جو کرد
چرا مشتریان دست نگه داشتند؟
عامل اصلی رکود اسفند امسال را باید در «انتظار کاهش قیمت» جست و جو کرد. بخش قابل توجهی از خریداران بر این باورند که در صورت پیشرفت مذاکرات و کاهش تنش های سیاسی، نرخ ارز با ثبات یا حتی کاهش مواجه خواهد شد. از آنجا که قیمت خودرو در کشور رابطه مستقیمی با نرخ ارز دارد، این انتظار سبب شده تقاضا به تعویق بیفتد.
در سال های گذشته، هر خبر بین المللی می توانست موجی از خرید هیجانی ایجاد کند؛ چراکه خودرو به عنوان پناهگاه سرمایه تلقی می شد. اما اکنون فضای ذهنی بازار تغییر کرده است، بسیاری از فعالان اقتصادی معتقدند در صورت تداوم و بهبود مذاکرات، احتمال افت بیشتر قیمت ها وجود دارد. بنابراین خرید در شرایط فعلی را پرریسک می دانند.
کاهش جذابیت سرمایه ای خودرو
یکی دیگر از دلایل رکود معاملات، کاهش فاصله قیمت کارخانه و بازار در برخی مدل ها است. در سال هایی که این فاصله به چند صد میلیون تومان می رسید، خودرو به کالایی سرمایه ای تبدیل شده بود و تقاضای سفته بازانه بخش مهمی از معاملات را شکل می داد. اما اکنون با تعدیل نسبی قیمت ها و افزایش عرضه در برخی طرح های فروش، سودهای سریع و تضمین شده گذشته کاهش یافته است. در چنین شرایطی، سرمایه گذاران کوتاه مدت ترجیح می دهند سرمایه خود را در وضعیت نقد نگه دارند تا پس از مشخص شدن نتیجه مذاکرات، تصمیم گیری کنند.
احتیاط تنها به خریداران محدود نمی شود، بسیاری از نمایشگاه داران نیز از افزایش موجودی خودداری می کنند
فروشندگان نیز محتاط شدند
احتیاط تنها به خریداران محدود نمی شود، بررسی های میدانی «بازار» نشان می دهد بسیاری از نمایشگاه داران نیز از افزایش موجودی خودداری می کنند. آن ها نگران هستند که در صورت اعلام خبر مثبت از مذاکرات، با موج کاهش قیمت روبه رو شوند و متحمل زیان شوند. از سوی دیگر، اگر شرایط بین المللی به بهبود نرسد، احتمال جهش نرخ ارز و افزایش قیمت خودرو وجود دارد؛ موضوعی که باعث می شود برخی فروشندگان از عرضه گسترده خودرو خودداری کنند. این رفتار دوگانه موجب شده حجم معاملات به شکل محسوسی کاهش یابد، حتی اگر قیمت ها تغییرات چشمگیری نداشته باشند.
سناریوهای پیش رو
بازار خودرو در هفته های پایانی سال با سه سناریوی محتمل روبه رو است:
سناریوی اول؛ پیشرفت مذاکرات و کاهش تنش ها است. در این حالت، انتظارات تورمی کاهش می یابد و بازار ارز به ثبات می رسد. نتیجه آن می تواند افت تدریجی قیمت خودرو و تخلیه بخشی از حباب قیمتی باشد. در این سناریو، احتمالا اسفند با رکود نسبی به پایان می رسد و رونق به سال آینده موکول می شود.
سناریوی دوم؛ تداوم ابهام سیاسی است. اگر مذاکرات بدون نتیجه مشخص ادامه یابد، بازار در همین وضعیت نوسانی و کم معامله باقی خواهد ماند. قیمت ها ممکن است در دامنه محدود بالا و پایین شوند، اما جهش یا سقوط جدی رخ ندهد.
سناریوی سوم؛ تشدید تحریم های ظالمانه است. در صورت افزایش تحریم های ظالمانه، احتمال بازگشت تقاضای هیجانی وجود دارد و خودرو بار دیگر می تواند به عنوان ابزار حفظ ارزش دارایی مطرح شود؛ اتفاقی که می تواند روند افزایشی قیمت ها را فعال کند.
اسفند متفاوت در تاریخ بازار خودرو
اسفند ماه سال جاری را می توان یکی از متفاوت ترین مقاطع بازار خودرو در سال های اخیر دانست. ماهی که همواره نماد رونق شب عید بود، اکنون به دوره ای از تعلیق و انتظار تبدیل شده است. کاهش قیمت در اغلب مدل ها، افت حجم معاملات و رفتار محتاطانه فعالان بازار همگی گواه آن است که تصمیم گیری اقتصادی به شدت تحت تاثیر تحولات سیاسی قرار گرفته است. بازار خودرو این روزها نه به ظرفیت تولید کارخانه ها واکنش نشان می دهد و نه به میزان عرضه در سامانه های فروش؛ بلکه بیش از هر چیز به سیگنال های اتاق های مذاکره حساس شده است. تا زمانی که سرنوشت گفت و گوها روشن نشود، به نظر می رسد اسفند امسال با رکودی کم سابقه به پایان برسد و خریداران همچنان در انتظار کاهش بیشتر قیمت ها بمانند.
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0